Leita ķ fréttum mbl.is

Gengistryggš lįn voru fęrš nišur um meira en helming viš yfirfęrslu til nżju bankanna

Ķ sķšustu viku kom śt skżrsla fjįrmįlarįšherra um endurreisn ķslensku bankanna.  Er žetta mikil skżrsla og fróšleg lesning.  Er ég kominn į nokkurn rekspöl meš aš lesa hana og vil hvetja alla žį sem vilja skilja hvernig žetta fór fram til aš kynna sér efni hennar, en henni var dreift į Alžingi ķ sķšustu viku, žrįtt fyrir aš į forsķšu sé skżrsla tķmasett ķ mars 2011.  Hvers vegna rįšherra įkvaš aš draga žaš ķ allt aš 10 vikur aš dreifa skżrslunn, veit ég ekki, en tel žaš furšulegt.  Kannski var hann aš bķša eftir kjördęmaviku svo heldur fęri hęgt og hljótt um skżrsluna.

Hér vil ég gera eitt atriši aš umfjöllunaratriši.   Aš sjįlfsögšu er ég aš fjalla um gengistryggingu.  Um hana er sérstaklega fjallaš ķ undirkafla 2.4.6.2 Lögmęti gengistryggšra lįna. Birti ég kaflann hér ķ heild.

2.4.6.2. Lögmęti gengistryggšra lįna
Ķ tengslum viš og eftir dóma Hęstaréttar um ólögmęti gengistryggšra lįna hefur komiš upp opinber umręša um hvaša višhorf hafi veriš uppi um žetta atriši hjį samningsašilum ķ samningum milli bankanna um yfirfęrslu eigna til nżju bankanna. Hafa sumir viljaš deila į ķslensk stjórnvöld fyrir aš hafa ekki ķ nęgilegum męli tekiš tillit til žessa ķ samningunum og hafa hefši įtt fyrirvara um žetta atriši ķ samningunum.

Eins og greinir hér aš framan voru sérstök įlitaefni viš mat eignanna (śtlįnanna) tengd žeirri stašreynd aš skuldarar gengistryggšra lįna voru aš miklu leyti ašilar meš tekjur ķ ķslenskum krónum. Meš falli krónunnar var augljóslega rķkuleg žörf į aš fęra veršmęti žessara lįna nišur. Žaš var gert aš verulegu leyti. Žó veršur aš hafa ķ huga aš żmis erlend og gengistryggš lįn voru og eru ķ fullum skilum, einkum hjį śtflutningsatvinnugreinunum. Viš samninga um endurgjald fyrir śtlįnin var fariš nišur ķ nešstu mörk Deloitte-matsins og žannig reynt aš girša fyrir aš įhęttur sem tengdust lįnasöfnunum myndu reynast nżju bönkunum ofviša. Ef betur gengi myndi hins vegar vera greitt ķ formi aukins veršmętis hlutabréfa eša śtgįfu višbótarskuldabréfa eins og įšur er rakiš.

Mat eignanna mišast viš októbermįnuš 2008 en į žeim tķma voru tugžśsundir gengistryggšra lįna ķ bönkunum sem greitt var af og engum hafši blandast hugur um aš vęru gildir gerningar. Sešlabanki Ķslands og FME höfšu lįtiš žessar lįnveitingar óįtaldar og žęr höfšu tķškast um įrabil. Um žaš leyti sem endanlega var gengiš frį samningum viš gömlu bankana heyršust raddir um aš gengistrygging lįna kynni aš vera ólögmęt. Žaš atriši var į žeim tķma umdeilt mešal lögfręšinga og algjörlega óraunhęft aš mešhöndla öll slķk lįn sem ólögmęt ķ samningunum. Bent var į aš öll gengistryggš lįn hefšu veriš afskrifuš um meira en helming viš yfirfęrslu žeirra til nżju bankanna, engin greining hefši fariš fram į lįnaskilmįlum m.t.t. ólögmętis og žótt svo fęri aš hluti žeirra yrši metinn ógildur myndu įkvęši 18. gr. laga um vexti og verštryggingu nr. 38/2001 leiša til žess aš upphaflegur höfušstóll yrši framreiknašur meš óverštryggšum vöxtum.

Žegar žetta er ritaš liggja fyrir dómar Hęstaréttar sem skera śr um ólögmęti bindingar lįna ķ ķslenskum krónum viš gengi erlendra gjaldmišla og hvernig skuli fara meš vaxtareikning slķkra ólögmętra gengistryggšra lįna vegna bifreišakaupa og hśsnęšislįna. Nišurstaša Hęstaréttar er sś aš įkvęši um bindingu fjįrhęšar lįns ķ ķslenskum krónum viš gengi erlendra gjaldmišla sé ógilt. Viš mat į žvķ hvort lįn vegna bķlakaupa og hśsnęšislįn sé gilt erlent lįn eša ķslenskt lįn meš ólögmętri gengistryggingu skipti mestu hvort lįnsfjįrhęš sé įkvešin ķ ķslenskum krónum og aš greiša beri lįniš til baka ķ ķslenskum krónum. Lögum um vexti og verštryggingu var breytt ķ įrslok 2010 meš lögum nr. 151/2010 žar sem kvešiš var meš nįkvęmari hętti į um framkvęmd endurśtreiknings lįna sem dęmd hafi veriš ógild, auk įkvęša til brįšabirgša um endurśtreikning hśsnęšislįna.

Ekki liggur enn fyrir aš hvaša marki fyrirtękjalįn teljast hafa aš geyma ólögmęta gengistryggingu en į žaš mun lķklega reyna fyrir dómstólum į nęstu misserum, žótt fyrirtęki og bankar hafi raunar ķ miklum męli samiš um breytingar į žeim lįnum. Enn er mjög umdeilt mešal lögfręšinga aš hvaša marki fyrirtękjalįnin verši talin hafa aš geyma ólögmęta gengistryggingu. Hins vegar liggur fyrir aš jafnvel žótt stór hluti žeirra falli žar undir mun žaš ekki hafa ķ för meš sér verulegar umframafskriftir į žeim lįnum ķ heild sinni, žegar tekiš er miš af žvķ matsverši sem samningar nżju og gömlu bankanna geršu rįš fyrir.

Óvissan kringum gengistryggšu lįnin var einn af žeim fjölmörgu žįttum sem tekiš var tillit til viš mat og samninga um eignaviršiš. Mišaš viš žį dóma sem nś žegar hafa falliš um endurreikning ólögmętra lįna er tjón nżju bankanna innan žeirra marka sem samningarnir settu. Mikilvęgt var į sķnum tķma aš ljśka samningum og gerš endanlegra stofnefnahagsreikninga bankanna og veršur aš telja aš į heildina litiš hafi žaš veriš betri kostur en aš stöšva samningaferliš ķ ljósi žeirrar óvissu sem enn hefur ekki veriš eytt aš fullu. 

(Feitletranir eru mķnar og fjalla ég nįnar um žęr nešar ķ fęrslunni.)

Žessi kafli sveiflast į milli žess aš vera bullandi afneitun ķ aš vera virkilega mikilvęgt vopn handa žeim sem barist hafa fyrir réttlįtri nišurstöšu varšandi hin įšur gengistryggšu lįn.  Fyrst aš afneituninni:

Eins og ég segi, veit ég ekki ķ hvaša veröld skżrsluhöfundur/ar hręršust, en žeir voru augljóslega mešal žeirra sem tóku žįtt ķ žeim višręšum sem lżst er ķ kafla 2.4.6. Gylfi Magnśsson, efnahags- og višskiptarįšherra sat sjįlfur ķ sjónvarpssal ķ Kastljósi 8. maķ 2009, žar sem žessi mįl voru rędd, ašallögfręšingur Sešlabanka Ķslands gerši minnisblaš ķ maķ 2009 žar sem hśn kemst aš žeirri nišurstöšu aš gengistrygging vęri ólögleg, LOGOS śtbjó lögfręšiįlit fyrir Sešlabankann ķ maķ 2009 žar sem komist er aš žeirri nišurstöšu aš gengistrygging sé ólöglög verštrygging (LOGOS var rįšgjafi ķ višręšum um veršmat į lįnum), Björn Žorri Viktorsson sendi bréf į alla žingmenn og rįšherra ķ lok maķ 2009, žar sem varša er viš žvķ aš gengistrygging sé ólögleg,  Gunnar Tómasson sendi sams konar bréf į sömu ašila ķ september 2009,  Hęstiréttur komst aš žeirri nišurstöšu aš gengistrygging vęri ólöglegt form verštryggingar 16. jśnķ 2010 og ķ žeim dómum var ekkert fjallaš um žaš hvort vešiš aš baki lįninu skipti mįli.  Žaš vill svo til aš ég skrifaši fęrslu ķ gęr um hvaš dómstólar hafa sagt (Hvaš hafa dómstólar sagt um įšur gengistryggš lįn?) og žaš vill svo til aš 14. febrśar féllu tveir dómar ķ Hęstarétti, žar sem nišurstašan er, aš dómar um ólögmęti gengistryggingar gilda óhįš lengd lįns og tegund vešs ž.e. tilgangi meš lįntöku.

Mér finnst meš ólķkindum aš starfsmenn fjįrmįlarįšuneytisins séu aš fela sig bak viš óvissu til žess aš réttlęta žaš klśšur sem gert var ķ samningum varšandi gengistryggš lįn.  Žetta kemur jafnvel ennžį sterkar fram ķ kafla 2.4.4.2. Śtfęrsla į gjaldeyrisjöfnuši bankanna, žar sem ekki er minnst einu einasta orši į ólögmęti gengistryggingarinnar, žó svo aš hśn ein hafi leyst vanda bankanna varšandi gjaldeyrisjöfnuš.  Žaš er aušvelt aš taka sér sterk orš ķ munn, žegar mašur sér žessa umfjöllun, en ég lęt žingmönnum um aš nota žau žegar skżrslan kemur žar til umręšu.

En fįtt er svo meš öllu illt aš ei boši gott.  Inn į milli eru mikilvęgar upplżsingar, raunar svo mikilvęgar aš žęr fletta ofan af blekkingunum sem hafa veriš višhafšar af tveimur efnahags- og višskiptarįšherrum.  Žar vil ég vķsa til eftirfarandi atriša:

  • Mat eignanna mišast viš októbermįnuš 2008 (gengisvķsitala svipuš og nśna)
  • Meš falli krónunnar var augljóslega rķkuleg žörf į aš fęra veršmęti žessara lįna nišur. Žaš var gert aš verulegu leyti.
  • Viš samninga um endurgjald fyrir śtlįnin var fariš nišur ķ nešstu mörk Deloitte-matsins og žannig reynt aš girša fyrir aš įhęttur sem tengdust lįnasöfnunum myndu reynast nżju bönkunum ofviša.  (Kemur annars stašar fram ķ skżrslunni aš var allt nišur ķ 35% endurheimtuvirši lįna, en aš jafnaši 45% fyrir öll lįn.)
  • Bent var į aš öll gengistryggš lįn hefšu veriš afskrifuš um meira en helming viš yfirfęrslu žeirra til nżju bankanna.  (Helmingur af gengisvķsitölunni 220 er 110!)
  • Hins vegar liggur fyrir aš jafnvel žótt stór hluti [fyrirtękjalįna] falli žar undir mun žaš ekki hafa ķ för meš sér verulegar umframafskriftir į žeim lįnum ķ heild sinni, žegar tekiš er miš af žvķ matsverši sem samningar nżju og gömlu bankanna geršu rįš fyrir.  (Bankarnir žola vel aš öll gengistryggš lįn verši leišrétt.)
  • Mišaš viš žį dóma sem nś žegar hafa falliš um endurreikning ólögmętra lįna er tjón nżju bankanna innan žeirra marka sem samningarnir settu.
Žetta er žaš sem kemst nęst žvķ aš stjórnvöld beri til baka hinn gengdarlausa hręšsluįróšur um óstöšugleika ķ fjįrmįlakerfinu sem hefši hlotist af gengisdómum Hęstaréttar ef FME og SĶ hefšu ekki gripiš inn ķ.  Eins og bent er į, žį var fariš nišur ķ nešstu mörk Deloitte-matsins, en į blašsķšu 21 er žess getiš aš žaš mat fari allt nišur ķ 35% af öllum lįnum eins bankans.  Hafa skal ķ huga aš bókfęrt veršmęti eigna gömlu bankanna sem žeir nżju tóku yfir var samkvęmt efnahagsreikningi gömlu bankanna 4.000 ma.kr. (sjį töflu 2 bls. 21), žęr voru yfirfęršar į 1.760 ma.kr., en skilyrt veršmętaaukning var 215 ma.kr. (skv. töflu 3 bls. 29).  1.760 af 4.000 gerir 44,0%, en 1.975 af 4.000 gerir 49,4%.  Žetta eru mörkin fyrir öll lįn, en gengistryggš lįn voru fęrš yfir meš meiri afslętti en verštryggš lįn.  Žessi afhjśpun, sem mér viršist koma fram ķ skżrslu fjįrmįlarįšherra, sżnir aš gert var rįš fyrir aš lįnin gętu veriš ólögleg og žó allt fęri į versta veg žį gętu bankarnir stašiš žaš af sér.  Hręšsluįróšurinn var eins og svo oft, fyrr og sķšar, innantómt glymur śr tómri tunnu.

« Sķšasta fęrsla | Nęsta fęrsla »

Athugasemdir

1 identicon

Takk fyrir góša umfjöllun Marinó! Žaš sem mér finnst ekki sķšur athyglisvert er žessi setning sem žś vitnar ķ: "Ef betur gengi myndi hins vegar vera greitt ķ formi aukins veršmętis hlutabréfa eša śtgįfu višbótarskuldabréfa eins og įšur er rakiš (2.4.6.2.)." Hér er stašfest aš rķkisstjórn Jóhönnu og Steingrķms samdi įriš 2009 viš kröfuhafa bankanna um aš betri heimtur į eignasafni bankanna myndi fęra kröfuhöfum višbótargreišslu aš upp kr. 215 milljarša ef heimtur yršu betri (bls. 32). Žetta var vķst ķ samręmi viš markmiš rķkisstjórnarinnar um aš gęta hagsmuna kröfuhafa (bls. 23) en hvergi var minnst į hagsmunagęslu fyrir Ķslensk fyrirtęki og heimili.  

Lilja Mósesdóttir (IP-tala skrįš) 17.5.2011 kl. 08:48

2 identicon

Sęll Marinó.

Enn ein frįbęr samantekt hjį žér.  Ég er sammįla, enn eru stjórnvöld ķ afneitun og reyna aš skrifa söguna sér ķ hag m.t.t.ž. aš žau hafa ekki brugšist viš meš žeim hętti sem neytendur og fyrirtęki mįttu ętla, samfara nżjum dómsnišurstöšum sem augljóslega skżra stöšuna hver į fętur annarri.

Žaš er t.a.m. meš ólķkindum aš žvķ sé haldiš fram ķ skżrslunni aš "um žaš leyti sem yfirfęrsla lįnanna įtti sér staš, hafi heyrst raddir um ólögmęti žeirra...."  žetta er öldungis rangt, enda var žvķ verki ekki lokiš fyrr en ķ sept/otk. 2009, en opinberlega var fyrst rętt um žessi mįl ķ Kastljósinu ķ byrjun maķ 2009.  Žaš var bara ENGINN vilji hjį stjórnvöldum til aš hlusta į žessi varnašarorš!

Nś ķ dag er stašan sś, aš bankarnir eru aš nķšast į bęši fólki og fyrirtękjum, neyta aš endurreikna lįn sem ekki eru meš veši ķ eigin ķbśšarhśsnęši, žrįtt fyrir aš Hęstiréttur hafi skżrt žaš rękilega ķ mįlinu nr. 603/2010 aš žaš skiptir engu mįli hvort einstaklingur eša fyrirtęki tók lįniš, hvaš var sett aš veši eša hvort lįniš var stutt eša langt!  Sį dómur féll 14. feb. sl., en samt breytist ekki neitt!

žį er einnig meš ólķkindum aš stjórnvöld skuli bakka NBI hf. ķ žvķ aš višhalda "möntru" um aš bešiš sér fordęmis ķ sk. Mótor-Max mįli, žrįtt fyrir aš Hęstiréttur hafi žegar tekiš efnislega į ólögmęti samninga bankans ķ mįlunum nr. 30 og 31/2011 sem dęmd voru hinn 8. mars sl.  Mešvirknin og afneitunin er fyrir löngu oršin vandręšaleg og skömm žeirra ašila sem eiga aš bregšast viš og gęta žess aš fjįrmįlafyrirtęki gęti lögbundinna réttinda višskiptavina sinna, er fyrir löngu oršin ęvarandi.

Efnahags- og višskiptarįšuneytiš (og žį aš įbendingu žess Alžingi)ętti aušvitaš aš hlutast til um aš rétta hlut fólks og fyrirtękja, FME grjótsefur eins og žaš viršist hafa gert meira og minna frį stofnun žess, Sešlabankinn žorir ekki gegn sjónarmišum rķkjandi pólitķkur og Neytendastofa og Neytendasamtökin eru oršin aš ęvarandi ašhlįtursefni fyrir löngu fyrir algert ašgeršarleysi.  Umbošsmašur skuldara hefur įhyggjur, en žvķ mišur sér mašur ekki aš žaš embętti ętli heldur aš girša sig ķ brók og sinna lögbošnum skyldum sķnum (vonum žaš žó).

Enn er stašan sś, aš einstaklingar og fyrirtęki eru neydd til aš fara ķ dómsmįl meš ęrnum tilkostnaši, jafnvel žótt fyrir lögnu sé bśiš aš komast aš nišurstöšu um įgreiningsefniš ķ fyrri dómsnišurstöšum.  Hversu lengi ętla menn aš halda įfram aš žverskallast ķ žessum mįlum?

Viš getum svo tekiš umręšur um afturvirkan vaxtaśtreikning sķšar, en lķklega er žó best aš eyša kröftunum ķ žvķ efni į vettvandi ESA śr žvķ sem komiš er.

Mbk. Björn Žorri

Björn Žorri Viktorsson (IP-tala skrįš) 17.5.2011 kl. 09:38

3 Smįmynd: Gušmundur Jónsson

Takk fyrri žessa įbendingu.

Eftirmenn Įrna Matt viršast einhverra hluta vegna hafa tališ žaš hlutverk sitt aš verja eignir nżju bankann meš kjafti og kóm.  

Hvaš veldur ?  

Gušmundur Jónsson, 17.5.2011 kl. 10:28

4 Smįmynd: Gunnar Skśli Įrmannsson

Sęll Marinó,

takk fyrir góša og fróšlega fęrslu,

žaš er ljóst af žessu og mörgu öšru aš bankarnir hafa veriš mešhöndlašir sem hvķtvošungar. Žeir njóta algjörrar sérstöšu ķ tilverunni og fį allt sem žį hugnast. Samningarnir bera vott um žaš aš nįnast ekkert mįtti koma sér illa fyrir nżju bankana. Žegar dómsmįlin gengu yfir var rętt um aš menn męttu dęma hvaš sem er nema žaš sem kęmi bönkunum illa.

Žaš er full žörf į žvķ aš almenningur velti žvķ fyrir sér hvaš veldur eins og Gušmundur spyr. Hvers vegna eru bankar svona spes og hvers vegna fara allir aš fyrirmęlum žeirra?

Gunnar Skśli Įrmannsson, 17.5.2011 kl. 11:29

5 Smįmynd: Jakobķna Ingunn Ólafsdóttir

Takk fyrir Marino aš standa vaktina

Jakobķna Ingunn Ólafsdóttir, 17.5.2011 kl. 13:24

6 Smįmynd: Marinó G. Njįlsson

Eins og bśast mįtti viš, žį žegja fjölmišlar žunnu hljóši yfir skżrslunni fyrir utan tilvitnun Pressunnar ķ žessa fęrslu.  Merkilegur andsk.. hvaš ekki mį ręša um žaš sem geršist.

Marinó G. Njįlsson, 17.5.2011 kl. 13:47

7 Smįmynd: Erlingur Alfreš Jónsson

Alveg dęmalaust ef hęgt er aš segja ķ skżrslunni aš óraunhęft hafi veriš viš samningagerš vegna nżju bankanna aš meta gengistryggš lįn ólögmęt fyrir dómanišurstöšu Hęstaréttar, žegar lögin og lögskżringargögnin um vexti og verštryggingu segja klįrlega annaš, og um leiš segja aš 18. gr. sömu laga heimili framreikning mišaš viš óverštryggša vexti. Sś tślkun og nišurstaša Hęstaréttar var heldur ekki til stašar žegar bent var į ólögmęti gengistryggšra lįna, og er ķ raun ekki til stašar enn ķ dag žvķ ķ fręgum vaxtadómi nr. 471/2010, 16. september 2010, uršu ašilar sammįla um śtreikning eftirstöšva, ž.e. ekki var uppi ķ mįlinu tölulegur įgreiningur um śtreikning kröfunnar og gerši stefndi [neytandi] ekki athugasemdir viš śtreikninga stefnanda į kröfum sķnum. Žannig var sś nišurstaša Hérašsdóms um óverštryggša vexti į lįninu stašfest ķ Hęstarétti.

Enn og aftur, slķkur framreikningur meš miš af nefndum vaxtadómi leišir hins vegar til hęrri įrlegrar hlutfallstölu kostnašar sem er óheimilt aš innheimta sé hśn oflįgt reiknuš ķ upphafi. Hver er žvķ nišurstašan ef neytandi er ósamžykkur slķkum śtreikningum? Okkur vantar žvķ enn nišurstöšu Hęstaréttar ķ mįli hvar tölulegur įgreiningur er til stašar vegna gengistryggšs lįns.

Erlingur Alfreš Jónsson, 17.5.2011 kl. 14:11

8 Smįmynd: Eggert Gušmundsson

Žetta eru hressilegar upplżsingar. 

Sem Sagt,  skuldarar  fara fram į nišurfellingu höfušustóls gengislįna um 50 %. Allar rukkanir umfram yfirtöku sbr. skżrslu, er žjófnašur ķ skjóli Rķkisins.

Vaxtaforsendur  (LIBOR+ ĮLAG) lįna óbreyttar. Verštryggingarvķsitala lękkuš um 50% į verštryggšum lįnum

Ef ekki er fallist į réttlętiš, žį hętta allir aš greiša af lįnum sķnum.

Viš veršum sjįlf aš knżja fram réttlįtar leišréttingar, žvķ ekki fįum viš ašstoš Rķkisstjórnarķnnar žvķ hśn viršist stjórna žessari atburšarįs óréttlętisins.

Eggert Gušmundsson, 17.5.2011 kl. 16:35

9 identicon

Fróšlegt, svo ekki sér meira sagt. Undirstrikar svart į hvķtu aš enginn gętir hagsmuna almennings - nema žaš sjįlft sbr. kęruna til ESA svo fįtt eitt sé nefnt. Enn hefur ĮPĮ svaraš spurningum Eyglóar Haršar og umbošsmašur lįnžega (skuldara) žorir ekki aš birta nišurstöšur könnunar į misónżtum ašferšum viš aš ólögmęta endurśtreikninga gengislįna.

Jóna Ingibjörg Jónsdóttir (IP-tala skrįš) 17.5.2011 kl. 17:06

10 identicon

Enn hefur ĮPĮ ekki svaraš... įtti aš standa žarna

Jóna Ingibjörg Jónsdóttir (IP-tala skrįš) 17.5.2011 kl. 17:07

11 Smįmynd: Gunnar Skśli Įrmannsson

Marinó , ef allir skulda žér peninga og rķkiš žar meštališ-hver ręšur og hverju žarf žį aš breyta?

Gunnar Skśli Įrmannsson, 17.5.2011 kl. 18:12

12 Smįmynd: Gušmundur Įsgeirsson

Takk fyrir enn eina uppljóstrunina Marinó. Žessi skżrsla er lķklega ein merkilegast heimildin hingaš til um eftirhruns-ašgeršir, og hefši lķklega flogiš undir radarinn ef žś hefšir ekki nįš aš vekja į henni athygli.

Athugasemdir:

Um gengistryggšu lįnin segir: "engum hafši blandast hugur um aš vęru gildir gerningar" En nś er žaš skjalfest ķ umsögn Samtaka Fjįrmįlafyrirtękja um lög um vexti og verštryggingu, aš žeirra skilningur į lögunum var sį aš žau bönnušu einmitt gengistryggingu. Žarna er žvķ beinlķnis fariš meš rangt mįl ķ skżrslunni. Auk žess höfšu žau fyrirtęki sem voru hvaš duglegust aš veita žessi lįn, ekki heimild til žess ķ starfsleyfum sķnum. Žetta er skjalfest ķ gögnum frį FME, en stofnunin ašhafšist hinsvegar ekkert. Ef žaš hefur leikiš einhver vafi į žessu augljósa atriši innan stofnunarinnar žį er um aš ręša óafsakanlegan klaufaskap og ég leyfi mér aš segja heimsku. Hinn möguleikinn er aušvitaš samsęriskenning...

"...réttlęta žaš klśšur... Žetta kemur jafnvel ennžį sterkar fram ķ kafla 2.4.4.2. Śtfęrsla į gjaldeyrisjöfnuši bankanna, žar sem ekki er minnst einu einasta orši į ólögmęti gengistryggingarinnar, žó svo aš hśn ein hafi leyst vanda bankanna varšandi gjaldeyrisjöfnuš."

Bingó, žetta er einmitt śgangspunktur samsęrikenninginarinnar. Žessar "eignir" (gengistryggšu lįnin) voru allan tķmann bókfęršar sem erlendar eignir bankanna, jafnvel žó aš žetta hafi ķ rauninni veriš krónulįn til Ķslendinga. Žessi stórfellda bókhaldsfölsun var lķklega žaš sem fleytti bönkunum įfram eftir aš žeir uršu raunverulega gjaldrota ķ erlendri mynt žegar "mini-kreppan" reiš yfir įriš 2006. Žaš veršur aš teljast ólķklegt aš svona afleišusvikamylla hafi getaš fariš fram įn a.m.k. žegjandi samžykkis Sešlabankans. Hvort žetta var skipulagšur blekkingaleikur frį hęstu stigum er žar sem stašreyndirnar enda og samsęriskenningin byrjar. En žaš er nokkuš ljóst aš žaš var ekki sķst žessi "sterka erlenda eignastaša" bankanna sem hjįlpaši žeim aš fį žrefalt A ķ lįnshęfismat alveg žar til žeir voru farnir aš skrapa botninn og stofna beinlķnis žjóšaröryggi ķ hęttu. Fyrirbęri eins og IceSave geršu ekkert nema aš framlengja Ponzi-svikin, į mešan rįnsfengurinn var jafnóšum fluttur śr landi gegnum Luxemborg og sendur til Tortola. Undir žaš sķšasta voru žaš heilu feršatöskurnar af Evrum, Dollurum og Frönkum sem fóru um borš ķ faržegaflugvélar. Žaš var ekkert sérstakt markmiš ķ sjįlfu sér aš fella krónuna heldur var žaš óhjįkvęmileg afleišing, hśn var einfaldlega kśbeiniš sem var notaš viš rįniš.

Loks varšandi gjöfina sem nżju bönkunum var fęrš meš dómi um sešlabankavexti ķ staš samningsvaxta, žį langar mig aš nefna tölur sem skipta mįli. Hagnašur stóru bankana 2010 var af stóru leyti vegna"endurmats lįnasafna". Meš öšrum oršum froša sem var bśin til meš pennastriki (sjį nįnari umfjöllun hér).

  • Ķslandsbanki: 29,4 ma.kr. žar af 14,5 eša 49% v. endurmats
  • Arion: 12,3 ma.kr. žar af 13,4 eša 109% v. endurmats
  • Landsbankinn: 27,2 ma.kr. žar af 16,9 eša 62% v. endurmats
Samanlagt högnušust žessir žrķr bankar um 68,9 ma.kr. og žar af voru 44,8 ma.kr. vegna endurmats lįnasafna eša 65% af heildarhagnašinum sem samsvarar 2,9% af VLF 2010. Mišaš viš eignarhlut rķkisins ķ nżju bönkunum og samninga viš kröfuhafa um skiptingu žessarar "viršisaukningar" žżšir žaš aš allt aš 2% af VLF 2010 verša send śr landi ef sešlabankavextir fį aš standa ķ staš samningsvaxta, en žaš svarar til meira en helmings alls hagvaxtar sem męldist ķ fyrra. Hinn helmingurinn samanstendur aš mestu leyti af žeim hluta frošunnar sem fellur ķ hlut rķkisins og bankanna sjįlfra. Žessi heildarmynd sem hér aš komast mynd į gefur til kynna aš óhętt sé aš ganga śt frį žvķ aš allar hagtölur į Ķslandi séu falsašar, jafnt fyrir hrun og eftir.

Sem fyrr į almenningur aš sitja uppi meš afleišingarnar.

Gušmundur Įsgeirsson, 17.5.2011 kl. 21:14

14 Smįmynd: Marinó G. Njįlsson

Marinó G. Njįlsson, 18.5.2011 kl. 23:07

16 Smįmynd: Jón Steinar Ragnarsson

Žętti gaman ķ žessum tengslum aš fį aš heyra frį fróšum mönnum, hvaš felst ķ žessari EU tilskipun, sem hlekkjaš er į hér. Ég er hreinlega of vitlaus til aš nį botni ķ svona jargon.

Hólmsteinn gęti kannski brķfaš okkur ašeins frekar, fyrst hann setti žetta nś inn.

Jón Steinar Ragnarsson, 19.5.2011 kl. 02:37

18 Smįmynd: Gušmundur Jónsson

Ég er bśin aš meta žessa skżrslu ašiens betur.

Žaš kemur fram ķ henni aš įstęša žess aš fariš var ķ žessa leynisamninga viš kröfuhafana var aš reyna aš opna ašgang rķkis og banka aš erlendu lįnsfé. 

Žaš segir okkur aš rķkstjórnin Jóhönnu S metur žaš svo aš ašgangur aš erlendu lįnsfé sé žaš sem öllu mįli skipti fyrir framtķš "sinnar" žjóšar. 

Eins og flestir hugsandi menn muna žį var ašgangur aš erlendu lįnsfé eiginlega bęši upphaf og endir góšęrisins į ķslandi  og erfitt aš sjį hvaš žeim gengur til aš vilja bęta viš žann stabba. En af žessu er ljóst aš žeirra samnigsmarkmiš voru einfaldlega röng.

Mķn nišurstaša er eiginlega bara sś aš žeim hafi tekist aš toppa toppa Svavarssamninginn ķ žessu.

Gušmundur Jónsson, 19.5.2011 kl. 11:09

19 Smįmynd: Gunnar Heišarsson

Viš skulum ekki gleima žeirri stašreynd aš hagnašur bankanna var um 70 milljaršar į sķšasta įri. Žann hagnaš er allan hęgt aš rekja til žess samnings sem fjįrmįlarįšuneytiš gerši viš stofnun žeirra og annara leynisamniga eftir žaš!!

Gunnar Heišarsson, 20.5.2011 kl. 22:32

20 Smįmynd: Gušmundur Įsgeirsson

"ašgangur aš alžjóšlegum fjįrmįlamörkušum" = safna meiri skuldum

Gušmundur Įsgeirsson, 21.5.2011 kl. 05:25

21 Smįmynd: Gušmundur Įsgeirsson

Gunnar: stęrsti hlutinn af hagnaši bankanna ķ fyrra var vegna "endurmats lįnasafna" sem į mannamįli žżšir hagnašurinn sem žeim var fęršur meš žvķ aš leyfa žeim aš aš endurreikna gengistryggšu lįnin į sešlabankavöxtum ķ staš žess aš lįta samningsvexti gilda.

Gušmundur Įsgeirsson, 21.5.2011 kl. 05:28

22 Smįmynd: Gušmundur Jónsson

""Gunnar: stęrsti hlutinn af hagnaši bankanna ķ fyrra var vegna "endurmats lįnasafna" sem į mannamįli žżšir hagnašurinn sem žeim var fęršur meš žvķ aš leyfa žeim aš aš endurreikna gengistryggšu lįnin į sešlabankavöxtum ķ staš žess aš lįta samningsvexti gilda.""

Žaš var tękleilega aldrei nein hagnašur žvķ virši lįnsafna fer eftir greišslugetu skuldara en ekki duttlungum endurskošenda. 

žaš eina sem gerist viš žetta er aš hęgt er aš greiša löglega śt arš nśna sem žżšir bara aš bankinn žarf meira fé til aš męta afskriftum seinna. 

Gušmundur Jónsson, 21.5.2011 kl. 11:01

23 Smįmynd: Maelstrom

Žetta er nś oršin svolķtil "Haltu / slepptu" umręša.  Ķ žessum pistli hér er umręšan sś aš lįntakinn eigi aš njóta allra žeirra affalla sem uršu til viš flutning į lįnunum yfir ķ nżja banka.  Annaš sé bara ósanngjarnt, gręšgi og vitleysa.

Ķ nęsta pistli į eftir kemur sķšan grįtkór um žaš aš śtrįsarvķkingar séu allir aš halda sķnum fyrirtękjum eins og ekkert sé.  Hvaš mynduš žiš žį segja, ef upp śr kjötkötlum kęmi aš ķslandsbanki hefši keypt öll FL Group lįnin į 0 kr. viš flutninginn, žvķ vęntar endurheimtur vęru engar?  Ętti ekki bara aš sleppa öllum sem "ręndu bankann innanfrį", af žvķ lįnin voru keypt svo ódżrt yfir ķ Ķslandsbanka?  Ętti žį bara Ķslandsbanki aš lįta innheimtu nišur falla og leyfa lįntakanda "aš njóta" affallanna?  Ętti Arionbanki aš leyfa Jóhannesi aš eiga Haga, bara af žvķ lįnin voru keypt yfir meš afföllum?  Lįntakandinn įtti jś aš njóta žessa "afslįttar", ekki satt?

 Eiga ekki lķka Bakkabręšur aš eiga Exista skuldlaust af žvķ žaš var keypt ódżrt viš flutninginn? 

 Žaš vęri žį flotta Ķslandiš sem viš vęrum meš.  Žeir sem skuldušu mest fyrir hrun fengju allt gefins en žeir sem skuldušu minnst og mestar lķkur vęru aš borgušu fengju aš borga upp ķ topp!!  Frįbęrt tillaga!!  (NOT!)

Maelstrom, 23.5.2011 kl. 17:47

24 Smįmynd: Marinó G. Njįlsson

Nś ert žś į einhverjum villugötum og ekki ķ fyrsta sinn, Maelstrom.  Skemmtilegur śtśrsnśningur samt.

Marinó G. Njįlsson, 23.5.2011 kl. 17:55

25 Smįmynd: Gušmundur Įsgeirsson

Maelstrom: Brasklįnin til Tortólafélaganna sem žś ert aš tala um voru sem betur fyrir skilin eftir ķ žrotabśum gömlu bankanna aš mestu leyti. Nżju bankarnir eiga sem betur fer litla hagsmuni tengda žessum braskfélögum. Stęrstu kröfuhafar žessara ašila eru erlendir bankar en ekki ķslenskir, og allt saman skiptir žetta ekki neinu einasta mįli lengur žvķ žetta er ekki lengur fyrirtęki heldur žrotabś, verši žeim aš góšu sem vilja eignast žau.

Žau lįn sem voru fęrš yfir og sem fjallaš er um ķ skżrslu Steingrķms, voru lįn til einstaklinga (hśsnęšislįn, bķlalįn, yfirdrįttur og ašrar lausaskuldir) og fyrirtękja meš rekstur į Ķslandi (fjįrmögnunarlįn, tękjakaupalįn, fasteignalįn o.s.frv.). Ekki kślulįn śt į skeinipappķr heldur kjarninn ķ hinu raunveršmętaskapandi atvinnulķfi.

Gušmundur Įsgeirsson, 28.5.2011 kl. 13:52

Bęta viš athugasemd

Ekki er lengur hęgt aš skrifa athugasemdir viš fęrsluna, žar sem tķmamörk į athugasemdir eru lišin.

Höfundur

Marinó G. Njálsson
Marinó G. Njálsson
Upplýsingaöryggi og persónuvernd eru mínar ær og kýr, þó ég blaðri um allt og ekkert hér á blogginu. Er í Hagsmunasamtökum heimilanna og berst fyrir réttlæti fyrir heimili í landinu.  Loks er ég faggiltur leiðsögumaður.  Netfangið mitt er mgn@islandia.is og netfang fyrirtækisins oryggi@internet.is.

Heimsóknir

Flettingar

  • Ķ dag (30.5.): 3
  • Sl. sólarhring: 5
  • Sl. viku: 40
  • Frį upphafi: 1673804

Annaš

  • Innlit ķ dag: 3
  • Innlit sl. viku: 36
  • Gestir ķ dag: 3
  • IP-tölur ķ dag: 2

Uppfęrt į 3 mķn. fresti.
Skżringar

Maķ 2023
S M Ž M F F L
  1 2 3 4 5 6
7 8 9 10 11 12 13
14 15 16 17 18 19 20
21 22 23 24 25 26 27
28 29 30 31      

Innskrįning

Ath. Vinsamlegast kveikiš į Javascript til aš hefja innskrįningu.

Hafšu samband